Een periprothetische infectie treedt op bij een klein percentage van de patiënten na een knievervanging — naar schatting bij één tot twee op de honderd patiënten. Sommige patiënten hebben een verhoogd risico.

Factoren die het risico verhogen:

• Overgewicht (verhoogd operatief risico en verminderde wondgenezing)
• Suikerziekte (verminderde wondgenezing en afweer)
• Een verzwakte weerstand door bepaalde ziekten of medicatie
• Heroperaties of eerdere knie-infecties, inclusief septische artritis
• Een infectie elders in het lichaam (tandabces, huidinfectie, urineweginfectie) die zich via het bloed verspreidt
• Rokersgedrag en slechte algemene gezondheid
• Slechte mondhygiëne die bacteriëmie kan veroorzaken

De symptomen van een periprothetische infectie verschillen naargelang het tijdstip van optreden. Vroege infecties geven een alarmerend, acuut beeld; late infecties kunnen langzamer en sluipender verlopen.

Klachten bij een vroege infectie (eerste weken na operatie):

• Een aanhoudende, toenemende pijn in de knie na de operatie
• Een rode, warme en gespannen wond die slecht geneest
• Koorts en een algemeen ziek gevoel
• Wondlekkage of vochtige wond die langer dan verwacht blijft lopen

Klachten bij een late infectie:

• Een geleidelijk toenemende pijn in de protheseknie zonder duidelijke oorzaak
• Een nieuwe zwelling of warmte van de knie na een periode van goed functioneren
• Soms koorts en algemene malaise
• Soms een fistel — een kleine opening in de huid boven de prothese die vocht afscheidt

1. Anamnese (vraaggesprek)

De orthopedisch chirurg vraagt naar de duur en het karakter van de pijn, de voorgeschiedenis van de knievervanging, recente infecties elders in het lichaam en de aanwezigheid van koorts. Een nieuwe, onverklaarde pijn in een protheseknie — zelfs jaren na een knievervanging — verdient aandacht.

2. Klinisch onderzoek

Bij het lichamelijk onderzoek beoordeelt de arts de warmte, roodheid en spanning van de knie, de toestand van de wond en de eventuele aanwezigheid van een fistel. Een fistel boven de prothese is een sterk bewijs van een periprothetische infectie.

3. Technische onderzoeken

Bloedonderzoek toont verhoogde ontstekingswaarden die op een infectie wijzen. Een gewrichtspunctie is het sleutelonderzoek: het gewrichtsvocht wordt onderzocht op de aanwezigheid van een infectie. Deze procedure is gelijk aan die gebruikt voor diagnostiek van septische artritis. Een röntgenfoto beoordeelt de positie en de verankering van de prothese. Een botscintgrafie of SPECT-scan kan een infectie in een vroeg stadium doen vermoeden. Een MRI is beperkt bruikbaar in de aanwezigheid van metalen implantaten en wordt enkel gevraagd bij het vermoeden van abcessen.

Heb je pijn, zwelling of koorts in je knieprothese na de operatie? Maak een afspraak bij Orthopedie Turnhout voor een correcte diagnose en persoonlijk behandeladvies.

We behandelen op maat. De behandeling van een periprothetische infectie is complex en afhankelijk van het tijdstip van optreden, de betrokken ziektekiemen en de algemene toestand van de patiënt.

Débridement met behoud van de prothese (DAIR)

Bij een vroege infectie — in de eerste weken na de operatie — kan een chirurgisch débridement worden uitgevoerd waarbij het geïnfecteerde weefsel rondom de prothese wordt verwijderd en de beweegbare onderdelen worden vervangen, terwijl de prothese zelf op zijn plaats blijft. Dit wordt gecombineerd met een langdurige antibioticabehandeling van meerdere weken. Dit is enkel zinvol wanneer de prothese zelf nog stevig verankerd is.

Wisseloperatie in twee stappen

Bij een late infectie of bij een vroege infectie waarbij een débridement (DAIR) niet mogelijk is, is een wisseloperatie in twee stappen de meest betrouwbare behandeling. In een eerste operatie worden alle onderdelen van de prothese verwijderd en wordt een tijdelijke antibiotica-afgevende cementspacer geplaatst. Doordat deze spacer van cement gemaakt is en een ruwer oppervlak heeft, voelt deze niet als een gewone knieprothese. Na een periode van antibioticabehandeling — dikwijls zes tot twaalf weken — wordt in een tweede operatie een nieuwe definitieve prothese geplaatst. Deze methode heeft de hoogste slaagkans bij het uitroeien van de infectie.

Wisseloperatie in één stap

In geselecteerde gevallen kan de wisseloperatie in één stap uitgevoerd worden, waarbij de infectieuze prothese verwijderd en onmiddellijk vervangen wordt door een nieuwe. Dit is enkel zinvol bij bepaalde types bacteriën en in gespecialiseerde centra.

Antibioticabehandeling

Een gerichte, langdurige antibioticabehandeling is een essentieel onderdeel van elke behandelstrategie. De antibiotica worden aanvankelijk via het infuus toegediend en daarna voortgezet via tabletten gedurende meerdere maanden.

De prognose van een periprothetische infectie hangt af van het tijdstip van optreden, de betrokken ziektekiemen en de behandelstrategie. Bij een vroege infectie die snel behandeld wordt, zijn de resultaten van een débridement (DAIR) doorgaans goed. Bij een late infectie is een wisseloperatie noodzakelijk; de resultaten zijn in gespecialiseerde centra bij de meerderheid van de patiënten behoorlijk, maar het hersteltraject is langdurig en intensief.

Een periprothetische infectie (PJI) is een gevreesde maar behandelbare complicatie na een knievervanging. Een snelle diagnose, een grondige chirurgische behandeling en een langdurige antibioticabehandeling zijn de pijlers van aanpak. Een wisseloperatie in twee stappen is de meest betrouwbare behandeling bij late infecties.

Dr. William Colyn, orthopedisch chirurg (knie-unit) — Orthopedie Turnhout · RIZIV 1-49509-65-480 · Laatst bijgewerkt: 31-07-2026